Veel katten drinken van nature te weinig. Dat kan leiden tot gezondheidsproblemen zoals nierziekte of urinewegproblemen. Gelukkig kun je als eigenaar met eenvoudige aanpassingen veel verschil maken. In dit artikel lees je praktische tips én wat wetenschappelijk onderzoek ons leert over hoe je je kat meer kunt laten drinken.
Waarom is voldoende drinken belangrijk voor katten?
Veel katten drinken van nature te weinig, waardoor ze risico lopen op gezondheidsproblemen. Hydratatie bij katten is essentieel, vooral als katten alleen brokjes eten ligt uitdroging op de loer. Met wat geduld en inzicht in de voorkeuren van jouw kat kun je veel bereiken.
Wanneer heeft een kat baat bij extra water?
Het is altijd belangrijk je kat te stimuleren om voldoende te drinken, maar er zijn een aantal situaties waarin het extra belangrijk is:
- Nierziekte: voorkomt uitdroging en verdere schade.
- Feline idiopathische cystitisBlaasontsteking (FICFeline Idiopathische Cystitis: een blaasontsteking bij de kat waarbij de oorzaak niet aantoonbaar is...): verdunde urine helpt terugval te voorkomen.
- Urinestenen: verhoogde vochtinname verkleint kans op nieuwe stenen.
- Diabetes mellitus: helpt uitdroging te vermijden.
- Medicijngebruik (bijv. NSAID’s): goede hydratatie voorkomt complicatiesEen onverwacht probleem dat kan optreden tijdens of na een ziekte of behandeling..
- Eten van uitsluitend brokjes: In brokjes zit heel weinig vocht (minder dan 10%), waardoor de kat heel veel moet drinken om voldoende gehydrateerd te zijn.
Wat zegt onderzoek?
Er is maar beperkt onderzoek naar het drinkgedrag van de kat. We lichten er een paar voor je uit.
Natvoer en hydratatie
Uit een studie van Greco et al. (2014) bleek dat katten op een volledig natvoer-dieet twee keer zoveel vocht binnenkregen, 36% meer urine produceerden en minder geconcentreerde urine hadden vergeleken met katten op droogvoer. Het voeren van meer natvoer of zelfs uitsluitend natvoer kan dus een wereld van verschil maken.
Waterfonteinen
Onderzoek van Grant (2010) liet zien dat katten soms iets meer uit een fontein drinken, maar dat dit niet leidde tot verdunde urine. Fonteinen zijn dus vooral nuttig voor katten die dit leuk vinden, maar geen garantie. Daarnaast adviseren we om naast de waterfontein altijd ook een gewoon bakje met water aan te bieden.
Gekoeld water
Uit onderzoek van Tatlıağız en Akyazı (2023) blijkt dat katten gemiddeld aanzienlijk meer drinken wanneer hun water gekoeld wordt met ijsblokjes. Hoewel het in dit onderzoek om een kleine onderzoeksgroep gaat, suggereert dit dat het koelen van drinkwater een eenvoudige manier kan zijn om katten te stimuleren meer te drinken en zo de kans op urineweg- en nierproblemen te verkleinen.
Tip: Bewaar altijd een paar flessen met gekoeld leidingwater in je koelkast en vul daar een paar keer per dag wat bakjes mee. Zo is er altijd koel water beschikbaar voor je kat.
Voer en water naast elkaar
In tegenstelling tot wat vaak beweerd wordt is er geen onderzoek dat aantoont dat katten minder drinken als het waterbakje naast het voer staat, aldus Delgado (2020). Ook voor de stelling dat roofdieren water dat zich dicht bij de prooi bevindt instinctief vermijden hebben wij geen bron kunnen vinden. Wel zijn er onderzoeken die aantonen dat dieren (ook carnivoren) hun gedrag aanpassen om infectierisico te verlagen; bijvoorbeeld minder contact met (vooral conspecifieke) karkassen vanwege parasieten/ziekten (o.a. Gonzálvez e.a., 2020). Dit is goed gedocumenteerd, maar het gaat om contact/consumptie bij karkassen — niet om het vermijden van naburig water. Hierop voortbordurend zou het wel zo kunnen zijn dat voer dat al langere tijd staat misschien niet zo ‘vers’ of zelfs bedorven ruikt en daardoor een zelfde aversieve reactie oproept bij de kat. Het vermijden van de voerplaats kan dan resulteren in het vermijden van het water dat naast het voer staat.
Ons advies: Zet water zowel in de buurt van het voer, als verder verwijderd en laat je kat zelf kiezen. Sommige katten zullen liever meteen na het eten drinken en andere willen wellicht liever wat meer afstand.
Praktische tips: hoe laat je je kat meer drinken?
Kies de juiste kom
- Brede, ondiepe kommen van glas of keramiek hebben de voorkeur boven plastic.
- Vul de kom tot de rand: veel katten drinken liever uit een volle bak.
- Katten met artrose hebben baat bij een verhoogde drinkbak.
Meerdere waterbakken
- Zet waterbakken op meerdere verdiepingen en in meerdere kamers.
- Bij meerdere katten: minstens één bak per kat, plus één extra.
Locatie van waterbakken
- Op rustige, goed bereikbare plaatsen, niet tegen een muur of in een drukke doorgang.
- Niet naast of dichtbij de kattenbak.
Verplaats je in je kat bij het plaatsen van de waterbakken. Zorg dat ze in ieder geval staan op plaatsen waar je kat nu al veel komt: de route vanaf een ligplaats, in de vensterbank etc. Zorg daarnaast dat je kat de ruimte kan overzien bij het gebruik van de waterbak, dus zet de bak niet klem in een hoekje tegen de muur, maar wat meer verwijderd van de muur of op een hogere plek, zoals een kastje.
Andere waterbronnen
- Fontein voor katten: sommige katten vinden stromend water aantrekkelijk, voor die katten kan een waterfontein een mooie aanvulling zijn.
- Druppelende kraan, een ondiep laagje in douche/bad of een pingpongbal in de waterbak kan ook het drinken bevorderen.
Verschillende soorten water
- Kraanwater (veilig voor menselijke consumptie).
- Gefilterd water of bronwater zonder koolzuur.
- Opgevangen regenwater (in een schone container).
Andere vloeistoffen
- Kookvocht van kip of vis (zonder zout of kruiden).
- Vocht uit tonijn in water (eventueel als ijsblokjes).
- Speciale smaakmakers voor katten om aan het water toe te voegen.
Let op: geef geen melk, bouillon met ui of zoute vloeistoffen – deze zijn schadelijk voor katten.
Extra mogelijkheden
Overweeg natvoer in plaats van droogvoer – dit kan de vochtinname aanzienlijk verhogen. Je kunt ook wat extra water aan natvoer toevoegen om een soepje te maken, mits je kat dit accepteert. Overleg bij twijfel altijd met je dierenarts.
Misschien vind je dit ook interessant?
Gratis cursus: Naar de dierenarts? Geen stress!
Leer hoe je een dierenartsbezoek stressvrij maakt. Meld je hier gratis aan.
Meer lezen?
Artikel: FLUTD: Symptomen, Oorzaken, Onderzoek en Behandeling.
In het algemeen is zorgen dat de kat meer drinkt gunstig voor katten met urinewegproblemen (FLUTDFeline Lower Urinary Tract Disease: een term die wordt gebruikt om alle aandoeningen aan de lagere u...). Wat FLUTD is en wat je er nog meer tegen kunt doen lees je in het artikel FLUTD: Symptomen, Oorzaken, Onderzoek en Behandeling.
Artikel: Oververhitting bij katten
Oververhitting kan bij katten snel levensgevaarlijk worden. Leer de vroege signalen herkennen en wat je direct moet doen, plus praktische tips om hitte te voorkomen in huis, tuin en onderweg in dit artikel.
Bronnen
- Delgado M, Dantas LMS. Feeding Cats for Optimal Mental and Behavioral Well-Being. Vet Clin North Am Small Anim Pract. 2020 Sep;50(5):939-953. doi: 10.1016/j.cvsm.2020.05.003. Epub 2020 Jul 8. PMID: 32653265; PMCID: PMC7415653.
- Gonzálvez, M., Martínez-Carrasco, C., & Moleón, M. (2021). Understanding potential implications for non-trophic parasite transmission based on vertebrate behavior at mesocarnivore carcass sites. Veterinary research communications, 45(4), 261–275. https://doi.org/10.1007/s11259-021-09806-2
- Greco, D., Xu, H., Zanghi, B., & Roos, M. A. (2014). The effect of feeding inversely proportional amounts of dry versus canned food on water consumption, hydration and urinary parameters in cats. WSAVA Proceedings.
- Grant, D. C. (2010). Effect of water source on intake and urine concentration in healthy cats. Journal of Feline Medicine and Surgery, 12(6), 431–434. https://doi.org/10.1016/j.jfms.2009.10.008
- Tatlıağız, Z. A., Akyazı, İ. (2023). Investigation of the effect of water temperature on water consumption of cats. Journal of Istanbul Veterinary Sciences, 7(1), 50-54